Er is in toenemende mate aandacht voor de maatschappelijke aspecten van
duurzaam integraal waterbeheer en de noodzaak om burgers hier actief bij
te betrekken. Door tijdig met concrete voorstellen te komen kunnen vrouwen
hun invloed bij dit proces optimaliseren. Vrouwen zijn geen doelgroep,
maar partner in dit proces. Duurzaam waterbeheer was, is en blijft een
prioriteit bij de NVR Commissie Duurzame Ontwikkeling met als speerpunten:
- Waarborgen dat vrouwen en mannen gelijke rechten hebben, ook op het
gebied van water en sanitatie
- Ontwikkeling van nationale en internationale actieplannen, gebaseerd
op volledige participatie van burgers
- Betrekken van vrouwenorganisaties als partner in de gehele
projectcyclus voor integraal waterbeheer
- Reserveren van voldoende financiële middelen voor dat doel
Waterbeheer gaat vaak voorbij aan de specifieke problemen en behoeften
van de lokale bevolking, met name vrouwen. Grootschalige waterprojecten
bergen het gevaar in zich dat economische belangen en winstoogmerk gesteld
worden boven de sociale en ecologische behoeften. Toegang tot water wordt
genoemd als een van de belangrijkste middelen om de armoede in de wereld
aan te pakken. Doelstellingen voor drinkwater en sanitatie zijn
internationaal op hoog niveau afgesproken. Water staat hoog op de agenda.
Verschillende partnerships zijn gevormd, die alle moeten bijdragen aan
integraal duurzaam waterbeheer in dienst van de armoedebestrijding.
Vrouwen spelen daarin een cruciale rol, wordt gezegd.
In de praktijk zijn de armen en ook de vrouwen echter primair doelgroep
voor waterprojecten en niet gelijkwaardig partner in de ontwikkeling van
een duurzame watervoorziening in de eigen leefomgeving, die aansluit bij
de behoeften, inzichten en prioriteiten van de gemeenschap zelf. NVR, WECF
en BPW hebben zich aan het EU-Waterinitiatief verbonden om te zorgen dat
de vrouwen als Major Group actief betrokken zijn bij de vormgeving en
invulling van dit EU-Waterinitiatief. Het EU-Waterinitiatief is een
strategisch partnership om de WSSD-doelstellingen betreffende schoon water
en sanitatie te implementeren. Het initiatief richt zich met name op
kennis-overdracht en deskundigheidsbevordering in de gebieden: Afrika en
Oost-Europa, de Kaukasus en Centraal-Azië.
De implementatie van duurzaam waterbeheer wordt bevorderd door
partnerships te vormen. Om effectieve en efficiënte partnerships op te
zetten is de volgende kennis cruciaal:
 | welke gendersensitieve projecten en initiatieven zijn er op het
gebied van water en wat is de betrokkenheid van vrouwen(organisaties)
bij deze projecten? |
 | hoe werken deze projecten in de praktijk? |
 | welke succes en faalfactoren zijn hierbij te onderscheiden? |
De
NVR, Women in Europe for a Common Future en Business & Professional
Women hebben ook het initiatief genomen tot een alliantie van
vrouwenorganisaties wereldwijd, getiteld ‘Women for Water Initiative”.
Vrouwen
in ontwikkelingslanden spelen een belangrijke rol in de lokale
watervoorziening. Ze krijgen echter vaak onvoldoende mogelijkheden en
middelen om hun eigen ontwikkeling ter hand te nemen. Wij Nederlandse
vrouwen kunnen hen tot steun zijn. O.a. hiervoor is het Women for Water
Initiative in het leven geroepen.
Deze
alliantie is gericht op de gelijkwaardige participatie van vrouwen in
integraal duurzaam waterbeheer op het laagst mogelijke niveau. Centraal
staat de ondersteuning van vrouwen(organisaties) in derde wereldlanden,
die zich actief (willen) inzetten voor duurzaam water beheer.
Dit
“Vrouwen voor Water initiatief” staat voor partnerships tussen
vrouwenorganisaties hier en in ontwikkelingslanden met name voor buttom up
processes en projecten op het gebied van water. Zulke initiatieven maken
verschil. De strategie om dit te bereiken is dat vrouwen lokaal moeten
acteren en globaal krachten moeten bundelen.
Een
voorwaarde voor duurzaam waterbeheer is een omslag in denken en doen: van
het beheersen van water naar het beheren van water. Dit betekent ook dat
er omslagen gemaakt moeten worden van primair technische benaderingen naar
meer maatschappelijke benaderingen en van sectorale benaderingen naar het
betrekken van de stakeholders. Belangrijke stakeholders die in het
verleden vaak vergeten werden zijn vrouwen. De verantwoordelijkheid van de
watervoorziening ligt in veel landen bij die vrouwen, terwijl zij vaak
niet betrokken worden bij de beslissingen over waterbeheer in hun eigen
leefomgeving.
Het
Vrouwen voor Water Initiatief gelooft niet in een top-down benadering als
er niet tegelijkertijd een bottom-up proces aan de gang is. Wat zij wil
is, met vrouwen, projecten formuleren en bemiddelen bij de uitvoering
hiervan. Het gaat hierbij om waterprojecten in de breedste zin van het
woord. Vrouwen worden gezien als een partner in beleidsvorming, nationaal
en internationaal, en niet als de ontvangende partij van door anderen
geformuleerde ontwikkelingshulp. Het doel van het Vrouwen voor Water
Initiatief is dan ook om voorwaarden te scheppen voor vrouwen en hun
organisaties om als gelijkwaardig partner te fungeren in de ontwikkeling
en implementatie van projecten gericht op duurzame ontwikkeling in hun
eigen leefomgeving.
Het
Vrouwen voor Water Initiatief werkt vanuit de Dublin Principles (1992) die
zijn geformuleerd tijdens de Dublin International Conference on Water and
Environment:
 |
Zoet
water is een beperkte en kwetsbare hulpbron, die essentieel is voor
leven, ontwikkeling en het milieu |
 |
Ontwikkeling
en beheer van water moet gebaseerd zijn op een participatieve
benadering. Gebruikers, planners en beleidsmakers op alle niveaus
moeten hierbij betrokken zijn |
 |
Vrouwen
spelen een centrale rol bij de watervoorziening, het waterbeheer en
het veiligstellen van de watervoorziening |
 |
Water
heeft een economische waarde en moet erkend worden als een economisch
goed |
Het
Vrouwen voor Water Initiatief probeert door middel van de netwerken van de
NVR, WECF, BPW, ZijActief en andere (wereldwijde) vrouwenorganisaties deze
strategie vorm te geven. Een van de activiteiten is het opzetten van een
Women for Water Database.
Wilt
u een bijdrage leveren aan de database? Kijk voor een toelichting op de
website van de Commissie
Duurzame Ontwikkeling van de NVR of ga rechtstreeks naar de database.
Het
is een database die een bijdrage levert aan:
 | de implementatie van het vrouwen voor Water initiatief |
 | de informatieverstrekking over bestaande projecten en hun succes en
faal factoren |
 | de bewustwording van vrouwen over en de actieve participatie in
waterpartnerships |
 | het stimuleren van informatie uitwisseling en samenwerking via het
netwerk‘Vrouwen voor Water’ |
 | de inventarisatie van gender tools in recente waterprojecten |
 | opschalen en uitbreiden van succesvolle projecten en initiatieven |
 | het vergroten van de betrokkenheid van waterorganisaties bij het
genderperspectief |
Voor
meer informatie: www.genderenduurzaamheid.nl
of mail naar water@bpwnl.nl of nvr-ciedo@vrouwen.net.

|